تبلیغات
پایگاه اطلاع رسانی فرش معمار - به هنر قالی بافی فرصت تنفس دهید
مرتبه
تاریخ : پنجشنبه 21 خرداد 1394


به هنر قالی بافی فرصت تنفس دهید



94/3/20-سفیرجنوب
    
   
باتوجه به بحث اشتغالزایی ،ارزش هنری و بی نیازی به سرمایه های کلان از سازمانهای ذیربط انتظار می رود با راه اندازی کار گاههای صنایع دستی یا ایجاد بازار فروش ، نمایشگاه ها ی داخلی و حتی خارجی به این بخش از فرهنگ بومی به این هنر در حال مرگ فرصت تنفس بدهند.
   
    صنایع دستی به عنوان بخشی ازفرهنگ ملتها همواره دیرینه شناسان را در شناخت هرچه بیشتر نوع تفکر و پنداره سازندگان یاری کرده است در این بین نقش بافتنی ها به دلیل ترسیم اشکال و طرح ها بیش تر نمود می یابد همچون فرش پازیریک .هنرقالی بافی در دوران معاصرشاهد یک تغییر سبک کلی بود که از کیفی سازی به تفکر کمی و اقتصاد محور نزول پیدا کرد
   
    دیر زمانی نمیگزرد که دستک ها بر تارو پود قالی نت می زدند ودر سمفونی جادویی باد و پیش های مغ هنر صنایع دستی و قالی بافی را به رخ می کشیدند قالی هایی که اکثر لوازم اولیه اش توسط خود قالیبافان تهیه میشد نخ این قالی با رشته های پشم گوسفند تهیه میشد و بیشتر رنگهای استفاده شده در قالی از طبیعت به دست می امد، عنابی، ابی ،برگی ،سرمه ای ،زرد ،سرخ گران ،زرد کاهی و سفید یک رنگ غالب را درصنعت بافندگی سنتی تشکیل میداد این رنگها از برگ درختان گردو، جگ ،تروید ،زارچ ،زنگ اهن، اناربید، چوب روناس، زاغ جوش ،جر،اسکمبیل، تهیه میشد و در رنگ ریس از انها استفاده میشد که بیشتر انها در محیط افرینش قالی ها وجود داشتند،
   
    بیشتر بافندگان را زنان تشکیل میدادند، برای تسریع در بافت قالی ،قالیبافان شبها هم دست از کار نمی کشیدند و برای ایجاد تنوع و سرگرمی اصولا زنی که مسن تر بود برای قالی بافان قصه تعریف میکرد قالی هایی که در فرهنگ دست نخورده روستایی بافته می شد و حاصل شب و روز گره زدن لحظه ها به هم بود لحظه های پر از نقش و نگارکه گاه در نیمه شبی و زیر نورانتزاعی فانوس و در امتداد دارهای افقی جان میگرفت و لحظه ها را برای همیشه ماندگار می ساخت گاه نقش پای گرگ پای شیر وشغال ودیگر اشکال که یک عمر اوهام واندیشه بافنده را به تصویر میکشید گاه نقش درختی وگاه اشکال ریاضی وگاه طرحی به نام وکیل حسین ،هرچه بود هنری بود و میراثی بود که به ما رسیده بود برایمان هم نان داشت و هم اب . قالی دستباف در دیدگاه بافندگان همچون موجودی زنده فرض میشد که هنگام جدا کردن قالی از دار این عمل را سربریدن مینامیدند و قبل از به اصطلاح سربریدن قالی به صورت نمادین اب به ان محل می پاشیدند تا سیراب گردد و تکرار میکردند:عمر قالیمان کم میشود و عمرما زیاد،
   
    بافندگان همیشه روز اول شروع کار بافتن قالی جدید قبل از غروب افتاب دست از کار می کشیدند چرا که معتقد بودند در صورت ادامه کار تا غروب بافت قالی به درازا خواهد شد و بیش از حد معمول زمان خواهد برد. اینگونه میگذشت لحظات بافتنی و بافندگان تا اینکه عمرقالی هم مثل رویایی خوش به اتمام رسید وک ارخانه های قالی بافی چون عفریتهای نفرت انگیز، مارا به خوابی خوش فرو بردند و تنوره کشان تفکرات اصیلمان را دزدیدند واین تنها قالی نبود که به کابوسی شوم گرفتار میشد ، جاجیم، پری، سیاه چادر،انواع کفش(سواس ،گیوه هنکل پشت پا) پالان ،کوگ ،حصیر،پرند، درپتوک ،گلیم های ابر وباد و دیگر صنایع دستی جای خود را به خانواده پلاستیک ها دادند با کمی تامل در می یابیم هرچه بعد از ویرانگری مغول های وحشی برایمان مانده بود تقلید کورکورانه از انیران ان را بر باد داد واصالتش دستخوش تغییرشد و دربحث قالی بافی وصنایع دستی قالی هایی با قیمت وکیفیت پایین بازار را اشباع کرد و الارغم توانمندی بافندگان قالی های نفیس بومی و محلی این هنر اشتغالزا کنار گذاشته شد،
   
    یکی از دلایل ان رنجی آشنا بود که امروز کشاورزی آن را تجربه می کند ،خریدار بافندگان محلی به نازلترین قیمت. از جمله بازارهای فروش قالی های محلی بازارچه غبار گرفته مهن اباد بود زیارت پنج تن ازتوابع شهرستان رودبار،قالی های بافته شده بر تپه ای در نهایت سادگی فرش میشدند و خود با زبانی بدون غش با خریدار حرف میزدند گاه قالی ها به افرادی که برای خارجیها دلالی میکردند فروخته میشد.متاسفانه قالی ها ی سنتی به قیمت های پایین خریداری می شدند وقالی بافی کم کم کنار گذاشته می شد واستیلای کف پوش های ماشینی این روند را سرعت بخشید.باتوجه به بحث اشتغالزایی ،ارزش هنری ،وبی نیازی به سرمایه های کلان از سازمانهای ذیربط انتظار می رود با پرهیز از شعار زدگی وبرخورد بیمارگونه با این دست مسائل با راه اندازی کار گاههای صنایع دستی یا ایجاد بازار فروش با ایجاد نمایشگاه ها ی داخلی و حتی خارجی به این بخش از فرهنگ بومی به این هنر در حال مرگ فرصت تنفس بدهند و خطر از بین رفتن تجارب قالیبافان قدیمی و استادکاران صنایع دستی را با همه ذهنیت ها ی اصیل قبل از انتقال به نسل بعد چاره کنند به جرات میتوان گفت با مرگ هر قالی باف بخشی از تجربه هنر وبخشی از فرهنگ این دیار به خاک سپرده خواهدشد .

    سلمان گلشنی



طبقه بندی: اخبار فرش، 
برچسب ها: به هنر قالی بافی فرصت تنفس دهید، سلمان گلشنی، فرش معمار، پایگاه اطلاع رسانی فرش معمار،
ارسال توسط مدیر وبسایت
آخرین مطالب
آرشیو مطالب
صفحات جانبی